چهارمین همایش کنکاش های مفهومی و نظری درباره جامعه ایران
چهارمین همایش کنکاش های مفهومی و نظری دربارهی جامعه ایران (۲۸ و ۲۹ خرداد ۱۳۹۸)
موضوع نشست: کاربرد جامعهشناسی درمانی و توسعه همدلانه نظم اجتماعی در پارادایم تفسیرگرایی با نگاهی به گفتمان و جنبش مطالبهگری
جامعهشناسی درمانی، رویکردی در جامعهشناسی تفسیری است که با رهیافت پرگمتیستی و استراتژی استقرایی، بویژه با شیوه کنش پژوهی میتواند در شناخت مسائل اجتماعی و راه برون رفت از آن، کارکرد و کاربست داشته باشد.اصطلاح جامعهشناسی درمانی توسط لوئیس ویرث، جامعهشناس آمریکایی، در سال ١٩٣١ نامگذاری شد، اما پیش از آن با مطالبه گری روشنفکران پرگمتیست آمریکایی چون جان دیویی و جرج هربرت مید در تظاهرات جنبش دفاع از حقوق زنان در دهه دوم قرن بیستم و سپس در حوزه جامعهشناسی شیکاگو توسط هربرت بلومر بنیانگذار همکنشی نمادی در میدان مطالعاتی تضاد و قدرت در جامعه صنعتی آمریکا، کاربردهای واقعی خودش را آغاز نمود.
در جامعهشناسی درمانی اهداف گونهگونی دنبال می شود، برای مثال، هرگاه هر نهاد یا سازمانی در انجام نقش های ساختاری یا کارکردی دچار مشکل شود، جامعهشناسی درمانی با پیشنهاد جابهجایی برخی نقش ها یا کارکردها در چندین آزمایش متعدد به دنبال ارائه راهکار برای اصلاح ساختار آن نهاد برخواهد آمد. این مثال البته نباید خواننده را به این گمان نادرست بکشاند که جامعهشناسی درمانی همان مددکاری است، دربرابر، میتوان گفت مددکاری اجتماعی میتواند زیر بخشی از جامعهشناسی درمانی قرار گیرد. اهداف جامعهشناسی درمانی در سه رهیافت خلاصه می شود:
۱- شناخت مشکلات جامعهای، سیستمی و سازمانی
۲- درمان و راهکار درمان برای مشکلات جامعهای
۳- آموزش درخور برای انجام راهکارهای ممکن.
بهنظر تئودرسن، جامعهشناسی درمانی، نام دیگر جامعهشناسی کانکریت یا واقعی "Concrete Sociology" است و روش مطالعاتی آن شیوه میدانی و طرح موردی و دیگر رهیافتهای مشابهی است که هربرت بلومر آن ها را در اصطلاح پژوهش طبیعت گرایانه جامعهشناسی فرود به زمین "Down to Earth Sociology" تعریف نمود. به نظر تئودرسن، بلومر بویژه با طرح حرکت از مفاهیم معین به مفاهیم حساس گر، رهیافت بنیادی در جامعهشناسی کانکریت و جامعهشناسی درمانی را اسلوب سازی نمود.
مدیر نشست: ح.ا.تنهایی
اعضای نشست:
■دکتر حسین ابوالحسن تنهایی: رسالت جامعه شناسی درمانی در برابر مسائل اجتماعی ایران «رویکرد سوم»
■دکتر مریم السادات حسینی فر: کاربرد جامعه شناسی فرود به زمین و جامعه شناسی درمانی در مسائل اجتماعی سیستان و بلوچستان
■دکتر سیدعلی سیدپورآذر: واکاوی موانع و چالش های پیش روی نظام آموزش و پرورش در جریان توسعه با رویکرد جامعه شناسی درمانی
■دکتر محمد شاپوری: تحلیل دیالکتیکی کنشگری اعضای خانواده بر اساس رویکرد همکنشی نمادی
■دکتر اختر شیری: نسبت فردیت و تکامل گفتمان مطالبه گری در تحولات اجتماعی ایران معاصر
گروه جامعهشناسی نظری انجمن جامعه شناسی ایران